| |
ELDEŞ KÖYÜ BİTKİ ÖRTÜSÜ
|
|
Kayışkıran (Eşekotu)
Kayışkıran (Eşekotu) ( Ononis Spinosa / Restharrow / Burgrane )
Baklagiller familyasından, bos arazilerde ve kurak yerlerde yetişen, 30-60 cm yüksekliğinde çok yıllık dikenli bir bitkidir. Yaprakları kısa saplıdır. Çiçekleri pembe, meyveleri küçüktür. Köklerinde, (Radix Ononidis); tanen, sakkaroz, zamk, uçucu ve sabit yağ, spinosin ve ononin vardır. Kökleri kullanılır. Mart-nisan ve eylül-ekim aylarında kökü toplanır.
Anadolu'da yaygın olarak, 0-2250 m yükseklikteki ekili alanlarda, kayalık taşlı kurak yamaçlarda yetişir.
Türkiye'de iki alttür bilinmektedir. Tedavide her ikisinden elde edilen kökler de kullanılır:
Kayışkıran, kuvvetli köklü, dikenli, mayıstan ağustosa kadar pembe çiçekler açan çok yıllık bitkidir.
Gövdeleri odunlu, yatık, yer yer kırmızımsı renkli ve tüylü; yapraklar tek veya 3 yaprakçıklı, yaprakçıklar dişli kenarlıdır; meyvalar sarımtrak esmer renkli ve fasulyeye benzer. Kökleri toprağa derince girerek tarlalar sürülürken sabanı tutar.
subsp. antiquorum (L.) Briq.: meyvanın üzeri kabarcıklı, subsp. leiospermum (Boiss.) Sirj.: meyvanın üzeri düzgün.
Kullanıldığı Yerler: Köklerinin kaynatılması sonucu elde edilen çay, terletir ve idrar söktürür. Vücuda rahatlık verir. Böbrek taşlarının düşürülmesine yardım eder. Böbrek ve mesane iltihaplarını giderir. Boğaz ağrılarını geçirir.
Benimde çok sevdiğim bir bitki olan Kayışkıran mesela Eldeşte Pıralı, Çayır harmanı, Bahça altı ve benzeri mevkilerde çok sık raslanan bir bitkidir.
|
|