|
SAKA KUŞUNUN ÖNLERİ:
1. Çipetpet
2. Velis velis
3. Veste veste
4. Çel çel
5. Veç veç
6. Pli pli pliy
7. Piçuvi piçuvi
8. Cibili cibili
9. Pli pli
Bunlardan ilk beş adedi ile çıkışlarını yapan saka kuşları makbuldürler.
1. ÇİPETPET
Ön çıkışlarını çipetpetle başalayıp şakşağa bağlayacak ve sonundada dücce veya hico diyecektir. Bu ötüşün adı ders şakşağıdır.
2. VELİS VELİS
Ön çıkışını velis velisle yapıp yukarıda adı geçen ders şakşağına bağlayacaktır. Bir de şakşaklarını bol kullanarak ötüşü devirli ve ulamalı olmalıdır.
3. VESTE VESTE
Ön çıkışlarını veste veste ile başlayıp damaktan ve tok bir sada ile tane tane üçlü beşli veya uzun kaba şakşak vuracaktır. Bu ötüşün adı kaba şakşaktır.
4. ÇEL ÇEL
Ön çıkışlarını cibili cibili ile başlayacak, çel çel ile devam edecek, yo ile bağlayacak ve kaba şakşak ile biterken bir hazin kaba şakşak ilave ederse çok makbul sayılır. Bu ötüşün adına ekleme şakşak denir.
5. VEÇ VEÇ
Ön çıkışlarını veç veç ile yapar, ders şakşağına bağlar ve kesmeden kaba şakşağa ekler. Buna da ekleme şak şak denir.
6. PLİ PLİ PLİY
Ön çıkışlarını pli pli ile başlayıp yav yavlara giderek kaba şakşağına ekler ve burada ders şakşağını velislede kullanır ve nağmelere geçer. Diğer çıkışlarda da şak şaklarına ve hihilerine, tütülerine gider. Bu tür ötüş nadide kuşlarda bulunur. Böylesine pli pli kuş denir.
7. PİÇUVİ PİÇUVİ
Ön çıkışlarını piçuvi piçuvi ile yapar, şaşaklara ve tütülere geçer.
8. CİBİLİ CİBİLİ
Ön çıkışlarını cibili cibili ile yaptıktan sonra ya ders şakşağını veya kaba şakşağını vurursa bu da makbul bir ötüş şeklidir.
9. PLİ PLİ
Ön çıkışlarını pli pli ile başlar çel çel yo ve ti şakşak olarak üçlü beşli kaba şakşak vurur. Bu en kıymetli ötüşlerdendir.
SAKA KUŞUNUN ŞAKŞAKLARI:
Şakşaklar saka kuşunun en değerli nameleridir.Saka kuşunun şakşakları üç türlüdür; ders şakşağı, ekleme şak şak ve kaba şakşak. Kuş yukarıda yazılı hangi ön nağmeyle başlarsa başlasın arkasına şak şak larını kulanmalıdır.Şak şaklar ağızdan çıktığı gibi şak şak olarak vurulmalıdır. Cakcaklar ve torr ötüşleri pek makbul değillerdir. Ancak kuş bunu ötüş arasına bir defacık katarsa bu, kuşun ötüşüne bir kaba ötüş verir ki bunu ancak ehiller anlayabilir.
SAKA KUŞUNUN DEVİR NAMELERİ:
Devir saka kuşlarının önlerini ve şakşağını söyledikten sonra yaptıkları ötüşe verilen isimdir.Bu ötüşe ders adıda verilir.Saka kuşları yeni ötüme başaladıkları zaman içten içe ve kısık bir ses ile öterler bu devrede nağmeleri pek net anlaşılmaz.Bir müddet sonra yavaş yavaş kaba derslerini yapmaya başlarlar.Yani sesleri yüksek bir şekilde ve nağmeleri daha anlaşılır olarak öterler. Eşleşme mevsimiyle birlikte(mart ve nisan aylarında) iyice kızışan kuşlar artık gerçek ötüşlerini sergilerler; Bu ötümede devir (ders) adı verilir.
Makbul olan devir nağmeleri şunlardır: Cafcaflar, tütüler, hihiler, gurrlar, kıskıslar, yafyaflar, iryaflar, yavyavlar ve tilililerdir.
SAKA KUŞUNUN BAĞ NAMELERİ:
Ötümün durak yerine bağ adı verilir. Saka kuşlarının kullandığı bağlar
Bico , vico , viske , düce , yo , ti , hık ve pin dir.
SAKA KUŞUNUN TUĞFELERİ VE EZİKLERİ:
Saka kuşlarının beğenilmeyen ve makbul olmayan nağmeleridir. Bu nağmeler sık sık, şif şif, ça ça, cak cak, çak çak çak, sak sak sak, çe çe çe, ça ça ça, sulu ve torr un çok adette tekrarıdır.
|