|
Türkistan Ateşi Beyaz Perdede
Kazak Devlet Sineması "Kazak Film" tarafından, bu satırların yazarının, "Türkistan Ateşi Mustafa Çokay'ın Hayatı ve Mücadelesi" isimli eserinin temelinde hazırlanan senaryoya göre çekilen filmin Mayıs ayında Almatı, Moskova, Paris gibi uluslararası dört merkezde birden gösterime girecegi bildirildi.
3 Mart Pazartesi günü Centerasia sitesinde Feruza Cani imzalı yazıda belirtildiğine göre, 2005'te başlanan filmin çekimleri tamamlanmış bulunmaktadır. Yazıda Mustafa Çokay'ın sadece modern Kazakistan için değil, tüm Orta Asya için önemli bir şahsiyet olduğuna vurgu yapıldı.
Sovyet resmi tarih kitaplarının hain ve Hitler'in işbirlikçisi gibi suçlamalarla halkın hafızasından silmeye çalıştığı Mustafa Çokay'ın geçtiğimiz yüzyılın sonunda ortaya çıkan arşiv belgeleriyle bu iddiaları hak etmediği gerçeğinin ortaya çıktığı ifade edildi.
Bütün dünyanın Oscar Schindler'in Nazi esir kamplarından dört bin kişiyi kurtardığını bildiğini, fakat Mustafa Çokay ise yüzbinlerce insanı bu kamplardan kurtardığının bilinmediğine işaret edilen yazıda Kırgız aktör Aziz Beysenaliyev' in Çokay rolünü oynadığı belirtildi.
Filmin Paris'teki çekimlerine Mustafa Çokay Fransız-Kazak Dostluk Cemiyeti Başkanı Yaşar Dinç'in katıldığı anlatılan makalede Mustafa Çokay'ın Paris'in Nogent-Sur-Marne semtinde yaşadığı ve burada onun için bir anıt dikildiği ve müzeye de özel anma plaketi koyuldugu ifade edildi. Yazının sonunda Mustafa Çokay filminin Mayıs 2008'de Kazakistan'ın yanısıra Moskova, Paris'te eş zamanlı olarak gösterime gireceği müjdeleniyor.
Saygılarımızla, İstanbul, Abdülvahap Kara
10.03.2008
Kırgızistan'da 2008 de zor geçecek
Kırgızistan Başbakan birinci yardımcısı İskenderbek Aydaraliyev ülkenin tekrar yiyecek sorunu ile karşı karşıya kaldığını söyledi. Başbakanlık basın servisinin verdiği bilgiye göre Aydaraliyev Çüy bölgesi valiliğinde yapılan oturumda: "Kırgızistan'ın yiyecek sorunu, özellikle tahıl sorunu halen devam ediyor. Ülkenin yıllık buğday üretimi tüm nüfusun ihtiyacını karşılaması bakımından 1 milyon tonun altında olmamalı."dedi.
Kırgızistan'da 2008 yılında 720 bin ton buğday hasadı bekleniyor. Uzmanların tahminlerine göre buğday ihtiyacının yaklaşık % 15'inin (165 bin ton) devlet tarafından depolanıp saklanılması gerekiyor, ve dolayısı ile Kırgızistan'ın toplam buğday ihtiyacı yıllık 1 milyon 265 bin ton olarak öngörülüyor. 2008 yılında meydana gelecek 545 bin ton buğday açığı ise yönetimin acil tedbirler almasını zorunlu kılıyor.
Kırgızistan 2007 yılında da yine buğday kıtlığı nedeni ile zor günler yaşamış ve ekmeğe yapılan zamlar halkın büyük tepkisine yol açmıştı.
10.03.2008
En Büyük Nişan Aytmatov'a
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev Türk Dünyasının dünyaca ünlü yazarı Cengiz Aytmatov'a Azerbaycan'ın birinci derece nişanlarından "Dostluk"nişanı verdi. Aytmatov tarihte bu nişanı alan ilk kişi...
İlham Aliyev nişan töreninde Aytmatov'u saygıyla selamladığını ve onu Azerbaycan'da görmekten büyük mutluluk duyduğunu dile getirerek: "Hürmetli Cengiz Aytmatov, Ben sizi Azerbaycan'ın en yüksek nişanı ile taltif etmek istiyordum Bu nişan "Dostluk" nişanıdır. Siz hep, bütün devirlerde Azerbaycan'ın büyük dostu oldunuz. Bu Sovyet devrinde de böyleydi, bağımsızlık devrinde de. Bunu babamın sohbetlerinden biliyorum. Sizin onunla olan münasebetleriniz bence malumdur. Siz hep bizi desteklediniz. Zor anlarda hep adaletin, barışın ve dostluğun taraftarı olarak sözünüzü söylediniz. İzin verin bu ödülü size takdim edeyim. Tebrik ederim. Bu nişanın özel bir önemi var. Bu nişan Azerbaycan'ın yeni nişanıdır, devlet taltifidir. Siz bu nişanın verildiği ilk kişisiniz. Bu çok önemlidir, tarihtir." dedi.
Cengiz Aytmatov ise tören sırasında yeniden Azerbaycan'da bulunmaktan dolayı büyük mutluluk duyduğunu ve Haydar Aliyev'i çok iyi tanığını, kendisi ile uzun sohbetlerinin olduğunu söyledi.
Aytmatov Azerbaycan ziyareti sırasında Haydar Aliyev'in mezarını, Şehitler Hiyebanı'nı ve Nuri Paşa komutasında Bakü'yü işgalden kurtaran Türk askerleri için yapılan şehitliğine giderek karanfiller bıraktı.
10.03.2008
Kırgızistan "harf devrimi" istiyor
Kırgızistan Dil Komisyonu Başkanı Taşboo Cumagulov, Kiril alfabesi yerine Latin alfabesine geçmeyi istediklerini ve gelecekte mutlaka geçeceklerini söyledi. Cumagulov, yerel haber ajansında çıkan demecinde, Kiril alfabesinin sadece 10 ülkede kullanıldığını ifade ederek, komşu ülkelerin çoktan Latin alfabesine geçtiğini, Kazakistan'ın da yeni alfabeye geçiş sürecinde olduğunu hatırlattı.
Cumagulov, Latin alfabesine geçişin doğrudan ülkenin ekonomik durumuyla ilgili olduğunu ve siyasi iradeye gereksinim duyulduğunu ifade etti.
Kırgız dil uzmanları ile bilimadamları arasında bu konunun uzun süredir tartışıldığını belirten Cumagulov, "Ülkemizde nüfusun yüzde 85'i Türk dilini konuşuyor. Medya, internet ve elektronik postalarda Latin alfabesi kullanılıyor. Eminim, Latin alfabesini kullanırsak nesillerimiz dilimizi daha iyi ve kolay öğrenir. Ayrıca yabancı dil öğrenmek de kolaylaşır" dedi.
21.02.2008
Kazakistan-Kırgızistan ekonomik işbirliği
Kazakistan ve Kırgızistan Orta Asya'da entegrasyon programı çerçevesinde ortak yatırım fonu kurmaya hazırlanıyor. Kazakistan Dışişleri bakanı Marat Tacin, Kırgızistan Dışişleri bakanı Ednan Karabayev konu ile ilgili ikili görüşme gerçekleştirdi.
Görüşme sonrasında Kazakistan Dışişleri Bakanı Tacin, "Biz yakın zamanda Kazakistan-Kırgızistan yatırım fonunun çalışmasının pratikte uygulanmaya başlaması konusunu görüştük. Geçen sene Cumhurbaşkanımızın resmi ziyareti sırasında bu konuda karar alınmıştı. Şu anda biz uygulamada son aşamada bulunuyoruz, uzmanlar tarafından hukuki pürüzler gideriliyor. Kırgızistan Cumhurbaşkanının Kazakistan ziyaretine kadar gerekli alt yapı ve dokümanlar hazırlanmış olacaktır." dedi
Bakan ayrıca, yapılan iki ülkenin Dışişleri bakanları kurulunun toplantısında, iki taraflı işbirliğinin aktüel sorunları ele alınarak Kazakistan ve Kırgızistan Cumhurbaşkanları arasında varılan anlaşmaların uygulanmasının yolları görüşülüp, bazı bölgesel sorunlar hakkında fikirler ortaya atıldığını bildirdi. Bunun dışında, Tacin, su ve enerji kaynaklarının bölgesel kullanımı sorunu görüşüldüğünü de belirtti. "Biz Sırdeya nehrinde denetim dışı su bırakılmasının olası sonuçlarına karşı önlem alma konusunda da fikir birliğine vardık." dedi.
Konu ile ilgili Kazakistan hükümeti tarafından yapılan açıklamada: "Kazakistan ve Kırgızistan tarafı ilişkilerin daha da geliştirilmesi konusunu ele aldılar. Özellikle de ticaret ve ekonomik işbirliğinin geliştirilmesi planlanıyor." denildi.
Orta Asya Haber 20.02.2008
Kosova'nın bağımsızlığının yanındayız
Büyük Birlik Partisi (BBP) Genel Başkanı ve Sivas Milletvekili Muhsin Yazıcıoğlu, Kosova'nın bağımsızlığını ilan etmesini sevinçle karşıladıklarını açıkladı.
Kosova ve Türkiye'yi tek milletin iki devleti gibi gördüklerini, dolayısıyla Kosova'nın kaderiyle çok yakından ilgilenen bir millet ve devlet olduklarını ifade eden Yazıcıoğlu, "Yüzyıllık mücadelenin sonunda Kosova'nın tam bağımsızlığa kavuşması bizim en büyük dileğimizdi. Kosova'nın bağımsızlığının yanındayız" dedi.
Yazıcıoğlu, Kosova'nın bağımsızlığını ilk tanıyan ülkeler arasında Türkiye'nin yer almasını istediklerini ifade etti.
Bilindiği üzere, Muhsin Yazıcıoğlu, Ekim ayında Kosova'ya ziyarette bulunmuş, Kosova Başbakanı ve Meclis'te grubu bulunan partilerle bir dizi görüşme yapmıştı. Görüşmelerinde, Kosova'nın bağımsızlığını desteklediklerini anlatan Yazıcıoğlu, bağımsızlık ilan edilmesi durumunda TBMM'de ilk önergeyi kendisinin vereceğini açıklamıştı. Yazıcıoğlu, bu çerçevede Salı günü saat 15:00'te TBMM'de gündem dışı konuşma yapacak.
KOSOVA'YI TANIYAN İLK ÜLKE TÜRKİYE OLSUN
Büyük Birlik Partisi (BBP) Genel Başkan Yardımcısı Dr. Ahmet Şanverdi, Türkiye'nin Kosova'nın bağımsızlığını tanıyan ilk ülke olması gerektiğini belirtti.
Şanverdi, yaptığı yazılı açıklamada, bağımsızlığın Kosova'nın hakkı olduğunu bildirdi ve "Bu hak hem siyasi hem tarihi hem de sosyal açıdan kaçınılmaz hale gelmiştir. Kosova'nın bağımsızlığı bölgede barışın ve huzurun teminatı olacaktır" dedi.
Hükümetimizin süreçte öncü olması gerekirken, Kosova'nın bağımsızlığını tanıyacağını halen ilan etmediğine dikkat çeken Şanverdi, "ABD de dahil yüzden fazla devlet Kosova'nın bağımsızlığını tanıyacaklarını belirtirken, Kosova ile birinci derecede tarihi ilişkileri olan Türkiye'nin bunu yapmaması son derece düşündürücüdür" dedi.
Kosova'yı Osmanlı bakiyesi olarak nitelendiren Şanverdi, Kosova topraklarında yaşanacak sevinci Türk halkının en içten duygularla paylaştığını kaydetti.
Dışişleri Bakanlığımızı göreve çağıran Şanverdi, "Bu sevinç ve mutluluğun taçlandırılması Dışişlerine kalmaktadır" ifadelerini kullandı.
Şanverdi, şunları kaydetti:
"Türkiye, Kosova'nın bağımsızlığını tanıyan ilk ülke olmalıdır. Zira bağımsızlık Kosova'nın hakkıdır. Bu hak hem siyasi hem tarihi hem de sosyal açıdan kaçınılmaz hale gelmiştir. Kosova'nın bağımsızlığı bölgede barışın ve huzurun teminatı olacaktır.
Eski Yugoslavya'yı oluşturan tüm unsurlar tek tek bağımsızlıklarını alırken, Kosova'nın bağımsız olmaması düşünülemez. Kosova Osmanlı bakiyesi bir coğrafyadır. Soydaşlarımla beraber çoğunluğu oluşturan dost ve akraba Arnavutlar, Boşnaklar, Sırplar ve daha başka azınlıkların yaşadığı çok uluslu, çok dilli ve çok dinli 2 milyonluk küçük bir ülke olacaktır. Kosova azınlıkların hak ve hürriyetlerinin garantiye alınacağı bir yapı olması hasebiyle de bölge de örnek alınacak bir devlet olacaktır. Kosova'nın bağımsızlığına açıktan destek veren ülkeler (ABD ve batılı devletlerin önemli bir kısmı) vaziyete göre durum alacak devletler (Türkiye gibi safını açıkça belli etmeyen devletler) ve karşı devletler (Rusya, İspanya, Romanya, Yunanistan ve Kıbrıs Rum Kesimi) bulunmaktadır. Türkiye'nin bugünden itibaren tavrını değiştirerek Kosova'yı açıktan kayıtsız şartsız destekleyen ülke konumuna gelmesi gerekmektedir."
www.bbp.org.tr 17 Şubat 2008
Kırgız Büyükelçiden 'Schengen' Benzeri Vizesi Önerisi
Kırgızistan'ın Özbekistan Büyükelçisi, Orta Asya ülkeleri arasında Schengen vizesi benzeri bir uygulamanın olması gerektiğini söyledi.
Özbekistan-Kırgızistan arasındaki diplomatik ilişkilerin başlamasının 15. yıl dönümü münasebetiyle bir basın toplantısı düzenleyen Kırgızistan Büyükelçi Azizbek Madumarov, Orta Asya ülkelerinin sınırlarını geçilmez durumdan kurtarmaları gerektiğini dile getirdi.
Vize sorunun mevcut ticari ve ekonomik ilişkileri önemli ölçüde etkilediğini dile getiren Büyükelçi, Özbekistan ile Kırgızistan arasında geçtiğimiz yıl başlatılan iki aylık vizesiz geçiş uygulamasının etkisini kısa sürede ortaya koyduğunu kaydetti. Vizesiz uygulamanın ardından 2006'da 100 milyon dolar dolayında gerçekleşen iki ülke arasındaki ticaret hacminin 2007'de yaklaşık yüzde yüz artış göstererek 200 milyon dolara ulaştığını aktardı.
Bu arada Kırgız Büyükelçisi Madumarov, Kırgızistan ile Kazakistan arasında Schengen benzeri bir vize anlaşmasının imzalandığını belirtti. Madumarov, iki ülkeden birinin vizesine sahip başka bir ülke vatandaşının diğer ülkeye de giriş yapabildiğini dile getirdi.
Orta Asya ülkeleri arasında bile daha tam oturmuş bir vizesiz uygulamanın olmadığına işaret eden Büyükelçi: "Bölgede ticaretin canlanması ve gelişmesini istiyorsak, sınır geçişlerini rahatlatmamız lazım. Hala aramızda neden Schengen vizesi gibi bir uygulamanın olmadığını anlamış değilim." diye konuştu.
17.02.2008
Putin: 40 yıldır niye KKTC'yi tanımadınız?
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Avrupa ülkelerini, KKTC ile Kosova'ya yaklaşımları konusunda çifte standart uygulamakla suçladı, "KKTC'yi niye tanımıyorsunuz?" dedi.
Putin, "Kosova sorunu gibi siyasi sorunlar bir ülkeyi tatmin etme şeklinde çözülmemeli. Bu tür konularda uluslararası hukukta tek uygulama olmalı. Kırk senedir tanınmamış bir Kuzey Kıbrıs devleti var. Bunu neden kabul etmiyorsunuz? Haydi kabul edin." dedi.
Kosova'nın bağımsızlığını tanımayı planlayan Avrupa ülkelerinin çifte standarttan utanç duymaları gerektiğini kaydeden Putin, "Kimseyi gücendirecek bir şey söylemek istemiyorum. Ancak Kuzey Kıbrıs aslında 40 yıldır bağımsız. Niye tanımıyorsunuz? Avrupalılar, çifte standart uygulamaktan utanmıyor musunuz?" diye konuştu.
16.02.2008
Kuranı Kerim Gürcüceye çevrildi
Doğu Bilimci Professör doktor Georgiy Lobjanidze tarafından çevrilen Kuran-ı Kerim'in tanıtımı yapıldı. Lobjanıdze bir kaç yılını verdiği bu çeviri için Mısır, Türkiye ve İran'da araştırmalar yaptı.
Gürcü dilinde Kuran'ın yayınlanmasının maliyetini, Gürcistan'da faaliyet gösteren 'Horizon' fonu karşıladı. Projenin sahipleri, projenin esas amacı olarak, Gircistan toplumunun Müslümanların kutsal kitabı ile tanıştırmak, onu Gürcüce konuşan İslam taraftarlarına anlaşılır kılmak olduğunu belirtiyorlar.
Tifliste bulunan, 'Kafkas evi' kamu örgütünün ofisinde gerçekleştirilen tanıtımda, Gürgistan Müslüman cemaati temsilcileri, Türkiye, Azerbaycan, İran diplomatik heyetlerinin çalışanları, Gürcistan Ortodoks kilisesinin temsilcileri ve bilimadamları yer aldılar.
Professör Lobjanadze, Kuran-ı Kerim'i incelemeye daha üniversite üçüncü sınıfında başladığını bildirdi. "O zamanlar Doğu bilimleri fakültesinde, benim çok ilgimi çeken 'Kuran dili' dersi vardı. Ben bu kutsal kitabın surelerini tercüme etmeye başladım. Bu şiirsel tercüme idi. Kuran-ı Kerim'in orjinalde- çok şiirsel bir metin olduğunu belirtmek lazımdır. Fakat Gürcü dilinde Kuran'ın orjinalinden kelimesi kelimesine tercümesi olmadığından dolayı, ben şiirsel çevirinin bir lüks olduğunu anlayarak ,kelimesi kelimesine, filolojik tercüme yapmaya başladım" dedi Professör Lobjanadze.
16.02.2008
Kazakistan Tacikistan'a yardım ediyor
Kazakistan enerji krize geçirmekte olan Tacikistan'a yardım eli uzatıyor. Tacikistan'daki Kazakistan Büyükelçisi Erlan Abildayev, gazetecilere yaptığı konuşmada Kazakistan'ın, Tacikistan hükümetinin yardım çağrısı üzerine, enerji ve sosyal yardım gösterme kararı aldığını açıkladı.
Geçen hafta, Tacikistan ve Kazakistan Cumhurbaşkanları arasında geçen telefon konuşmasında, Tacikistan Cumhurbaşkanı Emomali Rahmon Nursultan Nazarbayev'den bizzat yardım istemişti.
Büyükelçi: "Kazakistan hükümeti bu konuyu incelemektedir. Tacikistan'a merkezi ısıtma santralinin çalışması için gerekli yakıt maddeleri, ve de halka gıda maddeleri sağlamak için un ve buğday gönderilecektir" dedi Büyükelçi, meselenin yakın arada çözüleceğini sözlerine ekleyerek.
Bunun yanısıra Abildayev, Kazakistan'ın Tacikistan'daki Rogun elektrik santralini inşaatını tamalama uluslar arası konsorsyumda yer alma konusun incelemekte olduğunu belirtti.
15.02.2008
Turkcell Azercell'in tamamının sahibi oldu
Turkcell ve TeliaSonera ortaklığında kurulan ve merkezi İstanbul'da bulunan Azertel Telekomünikasyon ve Yatırım Dış Ticaret A.Ş, Azerbaycan'ın en büyük cep telefonu operatörü Azercell, Telecom şirketindeki devlet payını da alarak, şirketin tamamına sahip oldu.
Azerbaycan Devlet Emlak İdaresi'nden yapılan açıklamada, 1996 yılında Azerbaycan İletişim ve Enformasyon Teknolojileri Bakanlığı ve Turkcell tarafından ortaklaşa kurulan söz konusu şirketteki devlete ait yüzde 35,7'lik hissenin, özelleştirme çalışmaları kapsamında 180 milyon dolara Azertel şirketine satıldığı kaydedildi.
Özelleştirmeyle ilgili yasal mevzuat doğrultusunda devlet payının önce aynı işletmenin ortağı konumundaki Azertel şirketine teklif götürüldüğü belirtilen açıklamada, söz konusu şirket temsilcilerinin de öneriyi olumlu buldukları ve yapılan değerlendirmeyle 180 milyon dolar değer biçilen devlete ait hisselerin satışıyla ilgili anlaşmanın bugün imzalandığı ifade edildi.
Kuruluşundan bu yana geçen 11 yılda yaklaşık 600 milyon dolarlık yat ırım yapan Azercell, yaklaşık 3 milyon civarındaki abone sayısıyla ülkenin en büyük cep telefonu operatörü konumunda. Turkcell, halen Azerbaycan'ın yanı sıra Gürcistan, Kazakistan, Moldova gibi çeşitli ülkelerde kurduğu ortak şirketlerle en büyük GSM operatörü olarak faaliyet gösteriyor.
15.02.2008
Ne işi var Noel'in Tanrı Dağlarında!
Kırgızistan'da Türklerin kutsal mekanı Tanrı Dağları'nda Noel Baba saçmalığı devam ediyor. Tanrı Dağları'nda 23-24 Şubat tarihleri arasında "Uluslararası Noel Baba Festivali" düzenlenecek.
Kırgızistan Devlet Turizm Ajansı Başkanı Turusbek Mamasev yaptığı açıklamada, festival etkinliklerinin başkent Bişkek'ten başlayarak Issıkgöl kıyısında sona ereceğini belirtti. Mamasev ayrıca, önümüzdeki günlerde ülkenin Ala Arca dağlarında Noel Baba'nın kışlık sarayını ve Issık gölü kıyısında yazlık sarayını inşa edeceğini bildirdi.
Yılbaşında İsviçre'nin "Sveko" şirketinin dünya çapındaki araştırmasının sonucuna göre, Noel Baba'nın vatanının Kırgızistan dağları olduğu açıklanmıştı. Kırgızistan Devlet Turizm Ajansı, "Kırgızistan Noel Babanın ülkesidir" sloganıyla 2008'i "Noel Baba Yılı" olarak ilan etmiş ve birçok etkinlik düzenlemişti. Geçtiğimiz günlerde Kırgızistan dağlarından birine "Noel Baba" adı verilmişti
TurkGundem.net 14.02.2008
KKTC direndi ve kazandı
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ne Ortadoğu kapısını açan Gazimagosa-Lazkiye (Suriye) arasında daha önce Rumların Gürcistan'a yaptığı baskı sonucu iptal edilen deniz seferleri yeniden başladı.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Başbakan Yardımcısı ve Dışişleri Bakanı Turgay Avcı, Gazimağusa ile Lazkiye limanları arasında bir süredir yapılamayan seferlerin, geminin Türk bandırasına geçmesiyle yeniden başladığını bildirdi.
Güney Kıbrıs Rum yönetiminin baskıları sonucu Gazimağusa-Lazkiye arasında sefer yapan Gürcistan bandıralı geminin izni, Gürcistan makamlarınca geri alınmıştı.
Firma Türkiye'ye müracaat ederek 340 kişilik gemi için gerekli izinleri aldı.
Avcı, daha büyük olan diğer gemi için de müraacat yapıldığını söyledi.
13.02.2008
Manat güçlendirilecek
Türkmenistan Cumhurbaşkanı Gurbanguli Berdimuhammedov ülkede çeşitli ekonomik reformların yapılmasını sağlayacak kanunların altına imzasını attı. Türkmenistan Devlet Televizyonu'nun Cumhurbaşkanlığı...
basın servisine dayanarak verdiği habere göre ekonomi alanında yapılacak yeni düzenlemeler kapsamında Ekonomi ve Kalkınma Bakanlığı'nın kuruluşu ile Ekonomi ve Finans Bakanlığı'nın tavsiyesi de yer alıyor.
Yeni kurulacak bakanlık ülke ekonomisinin mali düzenlemesi ile milli para birimi Manat'ın güçlendirilmesinden sorumlu olacak.
Berdimuhammedov alınan yeni kararlar ile birlikte 2009 yılında Manat'ın yeniden adlandırılacağını da açıkladı.
Geçtiğimiz aylarda Türkmenistan'da ekonomik reformlar dahilinde Stratejik Planlama ve Ekonomik Kalkınma Enstitüsü kurulmuş ve on yıldır kapalı olan döviz büroları yeniden açılmıştı.
Uzmanlar Berdimuhammedov tarafından yapılan bu reformların Türkmenistan'ın küresel ekonomiye uyum sağlamasına ve yaşam kalitesini yükseltecek etkin bir pazar ekonomisinin yaratılmasına yardımcı olacağını söylüyorlar.
13.02.2008
AYTMATOV NOBEL'E ADAY OLACAK
Kırgız Türklerinin dünyaca tanınan yazarı Cengiz Aytmatov, Nobel Edebiyat Ödülü'ne aday gösterilecek. '' Cengiz Aytmatov Nobel'i Haketmiştir'' Komitesi Başkanı, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu...
Başkanı Prof. Dr. Sadık Kemal Tural, yaptığı açıklamada, Cengiz Aytmatov'u doğumunun 80'inci yılında Nobel'e aday göstermek için Türk Cumhuriyetleri bilim, sanat ve edebiyatçılarından oluşan bir komite kurulduğunu söyledi.
Prof. Dr. Tural, Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu olarak Aytmatov'un 75'inci doğum yılında gerek Türkiye'de gerekse Kırgızistan'da çeşitli etkinlikler düzenlediklerini belirterek, Aytmatov'un eserleri 154 dile çevrilen bir edebiyatçı olduğunu vurguladı.
Tural, Aytmatov'un adaylık başvurusu için Türkçe, İngilizce ve Almanca metnin hazırlandığını, başvurunun gelecek günlerde yapılacağını açıkladı.
12 Aralık 1928'de Kırgızistan'ın Talas kentinde doğan Cengiz Aytmatov, ilköğretimin ardından 14 yaşında köyündeki parti sekreterliğinde, tarım makinelerinin sayımı ve vergi tahsildarlığı işinde çalışmaya başladı.
Daha sonra Kazakistan'da Veterinerlik Tekik Okulu'na ardından da Bişkek Tarım Enstitüsü'ne devam eden Aytmatov, 1956-58 yıllarında Moskova'da Maksim Gorki Edebiyat Enstitüsü'nde öğrenim gördü.
Pravda gazetesinde başladığı yazı hayatı, 1957 yılında Sovyet Yazarlar Birliği üyeliğine kabul edilen Aytmatov, 1963'de Lenin Ödülü'nü aldı.
Eserleri bugüne kadar 154 dile çevrilen Cengiz Aytmatov, Kırgızistan'ın bağımsızlığını kazanmasının ardından ülkesinin UNESCO Temsilcisi ve Benelüks Büyükelçisi olarak görev yaptı.
Eserlerinde ''Bütün değişmelere rağmen değişmez olan''ı yakalama ve anlatma çabası içinde olan Aytmatov, çevre felaketi gibi çağın temel sorunlarına, sanatın dünyası içinde çözümler arıyor ve bu sorunlara dünyanın dikkatini çekmeye çalışıyor.
Hemen tamamı Türkiye Türkçesine de aktarılan Aytmatov'un eserlerinden bazıları şunlar:
''Yüzyüze, Erken Gelen Turnalar, Cemile, Oğulla Buluşma, Toprak Ana, Yıldırım Sesli Manasçı, Gün Uzar Yüzyıl Olur, Dişi Kurdun Rüyaları, Kassandra Damgası.''
13.02.2008
Nazarbayev halkı kemer sıkmaya çağırdı
Kazakistan Cumhurbaşkanı Nursultan Nazarbayev, her yıl gelenek olarak yaptığı halka sesleniş programında, Orta Asya'da entegrasyon ve liderlik konusunda önemli roller oynayan ülkesinin, büyük bir ekonomik krize doğru sürüklendiğini ilk kez kabul etti.
Nazarbayev konuşmasında, hükümeti ekonomi politikalarını gözden geçirmeye ve değiştirmeye çağırdı. Nazarbayev'in hitabının ekonomi ile ilgili bölümü geçen yıllara göre oldukça farklıydı.
Nazarbayev, 2006 yılındaki konuşmasında Kazakistan'ın dünyanın en rekabet edebilir 50 ülkesi arasına girme stratejisini ilan etmiş, 2007 yılında ise, ekonomide on sene sonrasına ilişkin "jet projeler"den bahsetmişti. Bu yılki konuşmasında, hükümeti daha sıkı tasarruf politikaları üretmeye çağırırken halka kemer sıkmasını tavsiye etti.
Ülkede mali stokların 40 milyar dolardan fazla olmasına rağmen, sosyal alanlar dışındaki bütün yatırımların durdurulması planlanıyor. Nazarbayev konuşmasında: "Hükümetin finansman sektöründeki problemleri aşmak için, geçici olarak sosyal konular hariç, tüm alanlardaki programlardaki harcamaları kısıtlaması gereklidir. Bekleyebilecek her şey, ülkenin onsuz yaşayabileceği yol yapımı, inşaat gibi her şey durdurulmalıdır." dedi.
Bunun dışında Nazarbayev, Kazakistan'ın gıda güvenliğini sağlamak için ziraat ve gıda sanayindeki yatırımları büyütme çağrısı yaptı.
Gelinen noktada, ülke dışından alınan faiz oranı düşük kedilerin ödeme zamanı gelince, dünya ve Amerika piyasalarındaki durgunluğun ardından büyük şirketler aniden paralarını çektiler. Nazarbayev daha önceki demeçlerinde Kazakistan kendi banka sisteminin, BDT ülkeleri arasından en progresif olduğunu defalarca söylemişti.
BDT Ülkeleri Enstitüsü Orta Asya ve Kazakistan Bölümü Başkanı Andrey Grozin'in, "Kazakistan'daki mali krizin doruk noktası 2007 yılının Ekim-Kasım aylarında yaşandı. Bir de o dönemde gıda krizi patlak verdi. Daha önceleri sorunu Kırgızistan ve Özbekistan'dan ucuz gıda maddeleri ithal ederek atlatıyorlardı. Bu defa komşular kendileri de gıda maddelerinde ciddi sıkıntılar yaşadı. Bir de emlak pazarında fiyatların aşırı düşmesi krizi iyice büyüttü. Artık büyük yatırımcılar bile ülkedeki inşaatlarını durdurmak zorunda kaldı. Kazakistan, Rusya'da olduğu gibi üretim ve geniş iç pazarı ile bunu telafi edecek durumda değil." Dedi.
Uzmanlara göre, tüm bunlar Nazarbayev'i devlet iyimserliğinden vazgeçip, krizin hakiki boyutunu halka ilan etmeye zorlamıştır. Yerli gözlemciler, 2008-2009 yıllarının Kazakistan için çok zor olacağını ifade ediyor. Çünkü bu yıllar, dış borçların ödenmesinde en zirve dönemi oluşturuyor.
12.02.2008
2008 DÜNYADA KAŞGARLI MAHMUT YILI
UNESCO tarafından Kaşgarlı Mahmut yılı ilan edilen 2008'de Kültür Bakanlığı ve Türk Dil Kurumu birçok etkinlik gerçekleştirecek. UNESCO, 2008'i 1000. doğum yılı münasebetiyle Kaşgarlı Mahmut yılı ilan etti. Bu senenin ilk sözlüğümüz ve dilbilgisi kitabımız Divanü Lûgati't-Türk'ün yazarı Kaşgarlı Mahmut adına kutlanacak olması, Türk dili ve Türk kültürü açısından önemli bir kazanç olarak görülüyor. Yazılışı, içeriği ve tek nüshasının bulunuşu bile belgesel filmlere konu olabilecek Divanü Lûgati't-Türk'ün ve yazarı Kaşgarlı Mahmut'un ülkemizde ve dünyada tanıtımı için Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Türk Dil Kurumu tarafından çalışmalar başlatıldı.
2008'in Kaşgarlı Mahmut yılı olması için girişimde bulunan Kültür Bakanlığı, yılı geniş kapsamlı etkinliklerle ele almak istiyor. Bu kapsamda Divanü Lügati't-Türk'ün tıpkıbasımı yapılacak ve Türkiye'nin onur konuğu olarak katılacağı Frankfurt Kitap Fuarı'nda sergilenecek. Kaşgarlı Mahmut'un Doğu Türkistan Kaşgar'da bulunan türbesi yerinde incelenecek, gerekirse restore edilecek. Bakanlığın planlamaya başladığı ilk etkinlik ise Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü ile birlikte düzenleyecekleri uluslararası sempozyum. Almanya, İngiltere ve ABD'deki çeşitli üniversitelerde çalışan bilim adamlarının yanı sıra Rusya, Tataristan, Kazakistan, Kırgızistan, Türkmenistan, Özbekistan ve Azerbaycan gibi Türk cumhuriyetlerinden birçok bilim adamının katılacağı sempozyumun ana teması Kaşgarlı Mahmut ve Divanü Lûgati't-Türk olacak. Dünyanın ilk karşılaştırmalı dil bilimcisi olan Kaşgarlı Mahmut, aynı zamanda bütün Türk dünyasının ortak atası kabul ediliyor. Bunu dikkate alan bakanlık, Kaşgarlı Mahmut'u anma ve anlama etkinliklerine diğer Türk cumhuriyetlerinde ve doğum yeri olan Kaşgar'da da devam edecek.
Türk Dil Kurultayı, Kaşgarlı Mahmut için toplanacak
Türk Dil Kurumu da ulusal ve uluslararası çapta etkinliklerle bu yılı değerlendirmeyi hedefliyor. Türk Dil Kurumu'nun dört yılda bir düzenlediği Uluslararası Türk Dili Kurultayı'nın altıncısı bu yıl 20-25 Ekim günlerinde yapılacak. Kaşgarlı Mahmut'un bininci doğum yılı dolayısıyla kurultayın iki ana konusundan birisi Kaşgarlı Mahmut ve Divanü Lûgati't-Türk olarak belirlendi. TDK Başkanı Prof. Dr. Şükrü Haluk Akalın, kurultayın duyurularında ve afişlerinde Divanü Lûgati't-Türk'teki haritayı öne çıkardıklarını söylüyor. Dışişleri Bakanlığı ve büyükelçiliklerin katkılarıyla dünyanın en uzak noktalarında bile Türkçe öğreten, Türk dilini araştıran bütün bilim insanlarını belirledikleri belirten Akalın, bunların hepsini kurultaya davet ettiklerini söylüyor. Kurultayın yanı sıra, Hacettepe Üniversitesi ile birlikte TDK, mayıs ayında doğrudan doğruya Kaşgarlı Mahmut ve Divanü Lûgati't-Türk konulu bilimsel bir toplantı düzenleyecek.
TDK, bu iki etkinliğin yanı sıra Kaşgar'da veya Urumçi'de Çin üniversiteleriyle birlikte uluslararası anma toplantısı düzenlemeyi hedefliyor. Şükrü Akalın, TDK'nın yayımladığı Divanü Lûgati't-Türk'ün son baskısını 2005'te Kaşgarlı Mahmut'un türbesine armağan ettiklerini ifade ederek, "Şimdi orada Divanü Lûgati't-Türk'ün dünyanın çeşitli yerlerindeki baskılarının yer aldığı bir kitaplığın oluştuğunu öğrendim. Kaşgar'da gerçekleştireceğimiz bu toplantıyla Kaşgarlı Mahmut'un ruhu şâd olacaktır." diyor. Divanü Lûgati't-Türk'ün Besim Atalay tarafından yapılan çevirisi geçen aylarda yeniden yayımlandı.
Kazakça'yı koruma cephesi kuruldu
Kazakistan'da son yıllarda Kazakça'ya sahip çıkma konusundaki duyarlılık gittikçe artıyor. Eski Başkent Almatı'da, "Kazak dilini savunma milli cephesi" adında bir birlik kuruldu. Cephenin kurucuları olan kanaat önderleri, devlet dilinin kullanım alanlarını daha da genişletmek istiyor. Ülkede Kazakça'nın yayında Rusça'nın kullanım alanı da oldukça yaygın.
Bu bağlamda kurucu üyeler Kazakça özel nizamnamesi çıkartmayı planlıyor. Edinilen bilgilere göre, eğer hükümet yetkilileri bu konuda gereken desteği vermezse büyük bir miting düzenleyecekler.
Bundan başka cephe üyeleri Kazakistan'da Kazakça bilmeyen milletvekillerinin ve hükümet adamlarının işlerinden alınmasını istiyor.
Kurucularda Bagdat Arip'e göre Kazakistan milletvekillerinin ve devlet memurlarının mutlaka Kazakça'yı bilmesi gerekir. Gelecekte Estonya ve Letonya'da olduğu gibi Kazakistan'da de Kazakça'yı bilmeyenler Kazakistan vatandaşı olarak kabul edilmeyecektir.
Orta Asya Haber 06.02.2008
Rus faşistler bir ayda 4 Kırgız'ı öldürüldü
Geçtiğimiz Ocak ayı içerisinde Rusya Federasyonu'nun Moskova ve Sankt Peterburg gibi farklı şehirlerinde, toplam 4 Kırgızistan vatandaşı, Rus faşist gruplar tarafından dövülerek ve bıçaklanarak öldürüldü. Rusya'daki Kırgızistan Büyükelçiliği tarafından Rus Dışişleri Bakanlığına bir yazı yazılarak Kırgızistan'ın bu konudaki kaygısı bildirildi.
17 Ocakta Moskova'nın Timiryazev bölgesinde 1981 doğumlu Kırgızistan vatandaşı Abdumacitov Cenişbek Corobekoviç 36 bıçak darbesiyle yaralandı.
29 Ocak tarihinde Moskova'da 1986 doğumlu Akmatov Marat ve 1987 doğumlu Ergeşova Nazik Abdilazizovna belirsiz üç adam tarafından feci şekilde dövüldü.
Rusya'daki Kırgızistan Diasporası'nın bildirdiğine göre, bu cinayetler adam sıfatı bulunmayan Rus faşist gençleri tarafından yapılmıştır.
Orta Asya Haber 06.02.2008
Nazarbayev: Misyonerler milli tehdittir
Kazakistan Devlet Başkanı Nursultan Nazarbayev ülkedeki yabancı misyonerleri milli bir tehdit olarak tanımladı. Nazarbayev aynı zamanda genel başkanlığını yaptığı Nur Otan Partisi´nin kurultayında yaptığı konuşmada ülkedeki yabancı misyonerleri milli bir tehdit olarak tanımladı.
Nazarbayev Kazakistan´da faaliyet gösteren misyonerlerin milli istikrarı tehdit ettiklerini ve yargının bu konuda gerekli önlemleri alması gerektiğini vurgularken, söz konusu yabancı misyonerlerin ülkedeki laikliğe karşı da bir tehdit oluşturduğunu belirtti.
Kazakistan´da onbinlerce misyonerin faaliyette bulunduğunu söyleyen Nursultan Nazarbayev konuşmasını "Kazakistan´ın bu insanlara ihtiyacı yok." diyerek bitirdi.
Kazakistan´da çeşitli dernek, vakıf ve kuruluşlar yardımı ile faaliyetlerini sürdüren Batılı ve Doğulu misyonerler ülke yönetimi tarafından sıkı bir kontrol altında tutuluyor. Zaman zaman da özellikle Batılı devletler tarafından yapılan siyasi baskılara rağmen bu kuruluşlar kapatılıyor.
İktidarda bulunan Nur Otan´ın kurultayının açılışında ayrıca Karaganda´da meydana gelen maden kazasında ölen işçiler için de bir dakikalık saygı duruşunda bulunuldu.
06.02.2008
Bişkek'de bayram namazına yeni düzenleme
Kırgızistan İçişleri Bakanlığı bayram namazlarına yeni bir düzenleme getirdi. Alatoo meydanında on binlerce müslüman ağır kış şartlarında bile bayram namazı kılıyordu. Düzenlemeye göre artık başkent Bişkek'in en büyük meydanı Alatoo'da geleneksel olarak kılınan bayram namazlarına izin verilmeyecek.
Kırgızistan Din İşeri başkan yardımcısı Kanatbek Murzahalilov alınan kararın "güvenlik" gerekçeleri ile alındığını söyledi ve medeni ülkelerin tümünde bu tür ibadetlerin camilerde yapıldığını ekledi. Murzahalilov: "Kırgızistan'da din özgürlüğünün olması çok iyi. İslamiyeti kabul edenlerin sayısı her yıl daha da artıyor. Ama diğer yandan bu tür uygulamalar güvenlik açısından yetkilileri zor durumda bırakıyor. Mesela 2005 yılında Alatoo'da namaz kılınırken aşırı dinci gruplar siyasi eylem yaparak taraftar toplamaya çalıştılar. Ayrıca şehrin tam merkezinde kılınan bayram namazları trafiğin de kilitlenmesine sebep oluyor." dedi.
Bişkek'te bu sorunun çözümü için planları hazırlanan yeni bir merkez camisi inşa edilecek.
Türk Gündem 01.02.2008
Kazakistan da Polat'ı izliyor
Türkiye'de her gün yeni dizilerin ekrana geldiği son dönemlerde, Kazakistan'da yayımlanan bazı Türk dizileri reyting rekorları kırıyor. Daha önceleri özellikle Hint filmlerine ilgi duyan Kazakistan'da halk, son...
yıllarda Türk dizilerine merak sardı. Bu güne kadar 10'dan fazla dizi Kazakistan
televizyonlarında ekrana gelirken izleyiciler genel olarak bu dizilerden oldukça memnun görünüyor.
Kazakistan televizyonlarında Çalıkuşu ile başlayan Türk dizileri; Kınalı Kar, Zerda, Asmalı Konak, Aliye, Berivan, Deli Yürek, Acı Hayat ve Kurtlar Vadisi'yle devam ediyor.
Türk dizilerindeki birçok sahneden etkilenen Kazakistanlı izleyiciler özellikle dizilerdeki aslına uygun gerçekçi sahneleri beğeniyor. Kazakistan'da yayımlanan birçok dizinin Türk aile yapısını yansıttığına inandıklarını belirten seyirciler, dizilerde rol alan oyuncuları çok beğendiklerini söylüyor. Dizilerde yer alan senaryoların gerçek hayattan alınan hikâyeler olduğunu ve bu hikâyelerin kendilerini çok etkilediklerini ifade eden Kazak seyirciler, 7'den 70'e oyuncuların rollerinin hakkını verdiğini söylüyorlar. Türk dizilerini kendilerine yakın hissettiklerinin altını çizen izleyiciler, özellikle kaynana gelin arasında yaşanan gergin sahneleri merakla izliyorlar. Dizilerin Amerikan veya Meksika dizileri gibi gerçekdışı senaryolar olmadığını ve bu tür senaryoların kendilerini daha da ekrana bağladığını ifade eden izleyiciler, daha çok filmlerin en önemli sahnesinde bitmesi ve dizinin sonunda başrol oyuncusunun ölmesine tahammül edemediklerini belirtiyorlar.
POLAT'IN REYTİNGİ YUSUF'UN REYTİNGİNİN ÖNÜNDE
Daha önce Kazakistan televizyonlarında yayımlanan Deli Yürek dizisindeki Yusuf karakteriyle başrol oynayan ve şimdilerde Kazakistan ekranlarında gösterilen Acı Hayat dizisinde Mehmet karakterini oynayan Kenan İmirzalıoğlu, Kurtlar Vadisi'nde Polat Alemdar karakterini oynayan Necati Şaşmaz'ın gerisinde kalmış gibi görünüyor. Her iki diziyi de çok izleyen Kazak seyirciler, Türk dizilerinin başladığı zamanlarda adeta hayatın durduğunu, misafirleriyle dahi ilgilenemediklerini belirtiyorlar.
Türk Gündem 01.02.2008
|
